Aktualności

Szanowni goście, drodzy rodacy, Panie i Panowie

Na przełomie XIX i XX wieku w całej Europie umacniały się ruchy narodowe. Wraz z rozpoczęciem I wojny światowej rozpoczął się szereg „wojen niepodległościowych”. Większość narodów europejskich dążyła do wyswobodzenia się z ucisku imperialnego i stworzenia państw narodowych. Taka możliwość zrodziła się także dla Litwinów. Zrodziła się gdy wraz z końcem I Wojny Światowej nastąpił upadek imperiów rosyjskiego i niemieckiego. 

Dnia 16 lutego 1918 roku, 20-o osobowa Rada Litwy ogłosiła Akt Odtworzenia Niepodległości Litwy. Ogłoszno w nim odtworzenie niepodległego, opartego na demokracji państwa, ze stolicą w Wilnie.

Akt 16 Lutego głosił, że Rada Litwy zrywa jakiekolwiek wcześniej istniałe związki z innymi narodami. Starania narodu litewskiego, w porównaniu z niektórymi innymi narodami nie polegały na tworzeniu nowego państwa. Litwa jako państwo istniała od wielu stóleci, miała jasno określoną prawnie pozycję i status międzynarodowy.

Akt o odtworzeniu niepodległej Litwy był ogłoszony jeszcze przed zakończeniem I Wojny Światowej, a wewnętrzne i zewnętrzne uwarunkowania ku temu były bardzo złożone. Umacnianiu niepodległości przeszkadzała okupacja niemiecka, dążenia bolszewików do włączenia Litwy w skład Rosji, walki o Wilno i rejon kłajpedzki. Niestety, niepodległość została okupiona krwią litewskich żołnierzy i ochotników.  

Odzyskana wówczas niepodległość trwała tylko 22 lata. Zakończyła się wraz z wybuchem II Wojny Światowej – inwazją i okupacją sowiecką. Dopiero Akt z 11 Marca 1990 roku znowu przywrócił Litwę do grona niepodległych i demokratycznych państw.  Szybko udało się dokonać przemian ustrojowych, osiągnąć strategiczne cele. Staliśmy się członkami NATO ir pełnoprawnymi członkami Unii Europejskiej. Pod względem dynamiki rozwoju ekonomicznego staliśmy się przkładem dla innych.   

Jesteśmy państwem wolnorynkowym. Dlatego obecny kryzys światowy dotyka także Litwę. Obserwowane spowolnienie gospodarcze dotyczy całego świata. Stało się ono jednym z najpoważniejszych problemów makroekonomicznych świata.

Kryzysy ekonomiczne, powtarzające się mniej więcej co 14-15 lat, mają także swoje pozytywne strony. W trakcie kryzysu następuje wzmożone poszukiwanie nowych dróg rozwoju, firmy analizują wcześniej popełnione błędy, szybciej i sprawniej są generowane i wprowadzane w życie nowe koncepcje działania.

Spowolnienie gospodarcze jest wyzwaniem także dla tego, przygranicznego regionu. To doskonały moment aby przyspieszyć wprowadzanie niezbędnych reform, realizację nowych idei, odnaleźć najlepsze drogi do rozwoju. Dla Sejneńszczyzny i przygranicznych samorządów litewskich to także dobra okazja aby rozwijać współpracę i dzięki niej jak najszybciej wykorzystać jeszcze do 2013 roku zarezerwowane przez Unię Europejską środki na realizację wspólnych projektów. Taka szansa może już się nie powtórzyć.  

Ten region pod względem historycznym i kulturowym jest unikalny. Jego tożsamość nie uformowała się dopiero po II Wojnie Światowej lecz trwało to kilka stuleci. Nie możemy zapomnieć, że historyczny powiat sejneński to nie tylko obszar dzisiejszego powiatu sejneńskiego. W jego skład wchodziła część obecnego regionu Alytus, miasta Lazdijai i Sejny i wiele innych samorządów. 

To unikalna sytuacja, w oparciu o którą dzisiaj możemy określić wiele wspólnych działań: to renowacja obiektów dziedzictwa kulturowego i historycznego, identyfikacja ich i ochrona, tworzenie wspólnego obszaru współpracy kulturalnej i ekonomicznej (ścieżki rowerowe, kwatery turystyczne, przedsięwzięcia kulturalne), wspólne projekty dotyczące ochrony środowiska. Spośród nich wspomnę tylko o jednym, który miałby szansę na szybką realizację. Mam na myśli odpowiednie pogłębienie i oczyszczenie rzek: Czernej Chańczy i Marychy. Ograniczając zanieczyszczenie tych rzek, ograniczylibyśmy zanieczyszczenie całego basenu Niemna, a Marychą swobodnie mogliby pływać kajakarze, zwiększyłaby się liczba turystów. Mam nadzieję, że uczestniczący w dzisiejszym święcie przedstawiciele samorządów będą mieli okazję aby te kwestie omówić. Szczególną okazję ku temu stwarza fakt, że gościmy tu także parlamentarzystów wywodzących się z tego regionu.   

W tym roku Litwa obchodzi 1000-letnią rocznicę pierwszej wzmianki jej nazwy w źródłach historycznych, a Wilno uzyskało status Stolicy Europjeskiej Kultury. To bardzo ważne wydarzenia w naszej historii. Nie bacząc na problemy ekonomiczne, w tym roku w Litwie będzie zorganizowanych wiele ciekawych imprez kulturalnych i nie tylko.

Bardzo serdecznie namawiam, do spędzenia w tym roku jak najwięcej czasu w Litwie, a gdy już tam Państwo będziecie to zapraszajcie tam spotkanych ludzi do odwiedzenia tego, równie pięknego zakątka – Sejneńszczyzny. Ten region, a szczególnie miasto Sejny z jego wspaniałą historią, nadal pozostają nieodkryte dla turystów z Litwy. Jednak szczerze wierzę, że jeszcze w tym roku, wspólnymi siłami zmienimy to i będziemy się cieszyć jeszcze jedną płaszczyzną do współpracy.

Dziękuję za uwagę.